Syeikh Yusuf bin Ismail al-Nabhani (1849-1932): Berusaha Pertahan Kekhalifahan Islam

Syeikh Al-Allamah Yusuf bin Ismail An-Nabhani

Syeikh Yusuf bin Ismail An-Nabhani merupakan seorang ulama terkemuka dari Palestin yang hidup pada tahun 1849 hingga 1932 Masihi. Beliau merupakan seorang hakim, pakar fiqh, sufi, penyair, dan sasterawan yang terkenal dengan kecintaannya yang mendalam kepada Rasulullah SAW. Beliau banyak menulis buku, mengumpul hadis, dan menggubah puisi-puisi pujian kepada Baginda SAW.

Nama lengkap beliau ialah Yusuf bin Ismail bin Yusuf bin Ismail bin Muhammad Nasiruddin An-Nabhani. Beliau berasal daripada keturunan Bani Nabhan, iaitu kabilah Arab Badwi yang menetap di Palestin. Kampung kelahirannya bernama Ijzim, yang terletak berhampiran Haifa di utara Palestin.

𝗣𝗲𝗿𝗷𝗮𝗹𝗮𝗻𝗮𝗻 𝗠𝗲𝗻𝘂𝗻𝘁𝘂𝘁 𝗜𝗹𝗺𝘂
Pada usia mudanya, Syeikh Yusuf telah menghafal Al-Quran di hadapan ayahandanya sendiri, Syeikh Ismail An-Nabhani, seorang yang sangat bertakwa dan istiqamah membaca Al-Quran. Ayahanda beliau dikenali sebagai seorang yang warak, kuat ibadah, dan setiap hari membaca satu pertiga Al-Quran, sehingga dapat mengkhatamkan Al-Quran tiga kali dalam seminggu.

Pada tahun 1866, Syeikh Yusuf dihantar oleh ayahandanya ke Mesir untuk menuntut ilmu di Universiti Al-Azhar, universiti Islam tertua di dunia. Beliau belajar di sana selama enam tahun, dari tahun 1866 hingga 1872. Di Al-Azhar, beliau berguru dengan ramai ulama besar pada zamannya.

𝗔𝗻𝘁𝗮𝗿𝗮 𝗴𝘂𝗿𝘂-𝗴𝘂𝗿𝘂 𝗯𝗲𝗹𝗶𝗮𝘂 𝘆𝗮𝗻𝗴 𝘁𝗲𝗿𝗸𝗲𝗻𝗮𝗹 𝗶𝗮𝗹𝗮𝗵:

Syeikh Ibrahim As-Saqqa As-Syafi’i – Guru utama beliau yang mengajarnya selama tiga tahun. Beliau adalah seorang ulama besar yang meninggal pada tahun 1881 pada usia 90 tahun. Kebanyakan ulama pada zaman itu menjadi pelajar beliau sama ada secara langsung atau tidak langsung.
Syeikh Muhammad Ad-Damanhuri – Seorang ulama yang meninggal pada tahun 1869 pada usia sekitar 90 tahun.
Syeikh Ibrahim Az-Zarw Al-Khalili – Meninggal pada tahun 1870 pada usia sekitar 70 tahun.
Syeikh Ahmad Al-Ajhuri – Seorang ulama buta yang sangat alim, meninggal pada tahun 1876.
Syeikh Hasan Al-‘Adawi – Seorang ulama mazhab Maliki, meninggal pada tahun 1881.
Syeikh Syamsuddin Muhammad Al-Inbabi – Beliau adalah Syeikh (rektor) Universiti Al-Azhar ketika itu, dan Syeikh Yusuf belajar dengannya selama dua tahun.

Selain itu, Syeikh Yusuf juga belajar tasawuf (kerohanian Islam) daripada beberapa guru dan mempelajari pelbagai tarekat seperti Tarekat Idrisiyyah, Syaziliyyah, Naqsyabandiyyah, Qadiriyyah, Rifa’iyyah, dan Khalwatiyyah.

𝗞𝗲𝗿𝗷𝗮𝘆𝗮 𝗱𝗮𝗻 𝗣𝗲𝗻𝗴𝗹𝗶𝗯𝗮𝘁𝗮𝗻
Selepas menamatkan pengajian di Al-Azhar, Syeikh Yusuf memulakan kerjaya sebagai Timbalan Hakim di Jenin dan Nablus, dua bandar di Palestin. Kemudian beliau pergi ke Istanbul (ibu kota Kerajaan Uthmaniyyah) dan terlibat dalam kerja-kerja kewartawanan di akhbar Al-Jawaib serta membantu mentashih kitab-kitab Arab.

Beliau kemudian dilantik sebagai hakim di Mosul, kemudian menjadi Ketua Mahkamah Jenayah di Latakia (Syria), kemudian Mahkamah Jenayah di Baitulmaqdis, dan akhirnya dinaikkan pangkat sebagai Ketua Mahkamah Hak di Beirut, Lubnan.

Apabila bersara dari jawatan hakim, beliau pergi ke Madinah dan menetap di sana untuk beberapa waktu, kemudian kembali ke tanah airnya di Palestin dan tinggal di sana sehingga beliau wafat.

𝗜𝗯𝗮𝗱𝗮𝗵 𝗱𝗮𝗻 𝗞𝗲𝘁𝗮𝗸𝘄𝗮𝗮𝗻𝗻𝘆𝗮
Syeikh Yusuf terkenal dengan ibadahnya yang kuat. Beliau sentiasa menjaga solat fardhu dan memperbanyakkan solat sunat serta selawat ke atas Nabi SAW. Seorang ulama yang sezaman dengannya, Syeikh As-Syanqiti, menyaksikan sendiri bahawa Syeikh Yusuf di Madinah menunjukkan amalan-amalan ibadah yang luar biasa, yang hanya dilakukan oleh orang-orang yang dikasihi Allah.

𝗣𝘂𝗷𝗶𝗮𝗻 𝗨𝗹𝗮𝗺𝗮 𝗧𝗲𝗿𝗵𝗮𝗱𝗮𝗽 𝗕𝗲𝗹𝗶𝗮𝘂
Ramai ulama besar pada zamannya memuji Syeikh Yusuf. Seorang ulama bernama Al-Bithar menggambarkan beliau sebagai:

“Imam yang gagah dan sasterawan yang mulia… Beliau adalah seorang yang cerdas, diakui kekuatan pemahamannya, dan kedudukannya setinggi puncak bintang-bintang. Beliau mempunyai kecerdasan yang tajam seperti pedang yang terhunus, dan fikiran yang apabila lautan ingin menirunya maka ia akan bergelora. Prosa beliau mengatasi permata yang berharga dan mutiara yang bertaburan, dan puisi beliau menunjukkan kesempurnaan pemahaman dan perasaan.”

Antara ulama besar yang memuji dan menyokong pandangan beliau termasuklah:

Syeikh Ali Muhammad Al-Bablawi, Syeikh Universiti Al-Azhar
Syeikh Abdul Qadir Ar-Rafi’i, bekas Mufti Mesir
Syeikh Abdul Rahman As-Syarbini, Syeikh Universiti Al-Azhar

Dan ramai lagi ulama terkemuka yang lain.

𝗞𝗮𝗿𝘆𝗮-𝗞𝗮𝗿𝘆𝗮 𝗕𝗲𝗹𝗶𝗮𝘂
Syeikh Yusuf adalah seorang penulis yang sangat produktif. Karya-karya beliau kebanyakannya berkaitan dengan hadis, sirah Nabi, pujian kepada Nabi, ilmu sanad (rantai periwayatan), biografi tokoh-tokoh umat, dan selawat ke atas Nabi SAW.

Antara kitab-kitab karyanya yang terkenal:

Jawahir al-Bihar fi Fada’il al-Nabi al-Mukhtar – Tentang kelebihan Nabi SAW (4 juzuk)
Jami’ Karamat al-Auliya’ – Tentang karamah (mukjizat) para wali Allah (2 jilid)
Al-Fath al-Kabir fi Damm al-Ziyadah ila al-Jami’ al-Saghir – Dalam bidang hadis (3 jilid)
Syawahid al-Haq fi al-Istighathah bi Sayyid al-Khalq – Tentang istighathah (memohon pertolongan) kepada Nabi SAW
Al-Majmu’ah al-Nabhaniyyah fi al-Mada’ih al-Nabawiyyah – Kumpulan pujian kepada Nabi SAW (4 juzuk)
Hujjah Allah ‘ala al-‘Alamin fi Mu’jizat Sayyid al-Mursalin – Tentang mukjizat Nabi SAW
Al-Anwar al-Muhammadiyyah – Ringkasan daripada kitab Al-Mawahib al-Laduniyyah
Wasa’il al-Wusul ila Syama’il al-Rasul – Tentang sifat-sifat Nabi SAW

Selain itu, beliau juga menulis tentang perbandingan agama, khususnya untuk menjelaskan kelebihan agama Islam berbanding agama Kristian, seperti dalam kitab Sa’adah al-Anam fi Ittiba’ Din al-Islam.

𝗔𝗸𝗵𝗶𝗿 𝗛𝗮𝘆𝗮𝘁
Syeikh Yusuf An-Nabhani meninggal dunia pada bulan Ramadhan tahun 1350 Hijrah, bersamaan dengan tahun 1932 Masihi, di kampung kelahirannya, Ijzim, Palestin. Beliau meninggalkan warisan ilmu yang sangat besar dan terus hidup melalui karya-karya tulisannya yang sehingga kini masih menjadi rujukan umat Islam di seluruh dunia.

Sumber:

Al-A’lam oleh al-Zirkili
https://m-almored.blogspot.com/2017/03/blog-post_88.html
https://ar.wikipedia.org/wiki/%D9%8A%D9%88%D8%B3%D9%81_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%87%D8%A7%D9%86%D9%8A